Geologisch landschappelijk-culturele excursie naar de Ardennen
Reizend zien we landschappen aan ons voorbijtrekken die we willen begrijpen. Daar leven mensen in nauwe relatie met hun natuurlijke omgeving. Ook dat willen we begrijpen. Tijdens een 3-daagse excursie vanuit Utrecht CS naar de Belgische Ardennen wordt de landschappelijke en culturele geschiedenis van de streek toegelicht en gedemonstreerd. Een ongewone en uitdagende combinatie voor iedere geïnteresseerde reiziger.

Van de Ardennen noemt Plinius al de exploitatie van coticules; speciale harde steen om zwaarden mee te wetten. Devonische "marbres rouges" werden vanaf de 18e eeuw als decoratieve steen gebruikt, o.a. in de spiegelzaal van het paleis van Versailles. Stoeptrappen van statige koopman- en patricierswoningen uit de 19e eeuw in Brussel, Antwerpen en Amsterdam zijn van arduinsteen. Daarvan zijn ook trottoirbanden die straten met kasseien begrenzen. Ondergrondse kolenlagen werden geëxploiteerd waardoor "Ie pays noir" ontstond, nu gemarkeerd door "terrils" met wonderlijke flora. Al deze zaken komen aan de orde tijdens de excursie die ook een overzicht geeft over de verbijsterende aardgeschiedenis van de streek.

De Paleozoïsche geografie is af te lezen in ontsluitingen met tropische woestijnafzettingen en koraalriffen. De prehistorische mens vond geconcentreerd ijzererts en door het te bewerken, bereikte hij het ijzertijdvak. Twee Paleozoïsche continenten botsten waardoor een enorm nieuw gebergte ontstond met plooien, breuken en overschuivingen. Dat zien we nu in het Maasdal. In de Belgische Ardennen is zo veel te zien en te begrijpen! Het is al lang een klassiek gebied voor geologisch onderzoek. Het heeft voortreffelijke ontsluitingen en een lieflijk landschap met interessante tegenstellingen tussen de weidse schiervlakte en de nauwe rivierdalen. De geschiedenis is gevarieerd en goed weerspiegeld in architectuur en historische plaatsen. Samen met de veel geprezen gastronomie, brengt een excursie hier elementen bijeen die niet alleen leerzaam maar ook zeer plezierig zijn.

Dag 1
Utrecht Vertrek 10.00 (eigen lunchpakket meenemen), via Antwerpen, Brussel, Charleroi naar Philipeville waar we een rif bestuderen en in het veld lunchen. Dan naar Rance voor bezoek aan het Musee des marbres en naar Couvin voor meer riffen, waar ook fossielen verzameld kunnen worden. Vervolgens rijden we naar het Maasdal voor de eerste overnachting in of bij Dinant. Onderweg wordt commentaar gegeven op het landschap van Nederland en Vlaanderen die de bodem zijn van de proto-Noordzee (±25-5 miljoen jaar oud). De riffen bij Philippeville en Couvin zijn Devonisch van ouderdom en hun positie in paleogeografisch zin wordt uitgelegd

Dag 2
We rijden naar Nismes waar we nog een Devonisch rif in detail bestuderen en analyseren, Er zijn koralen, sponzen, croliden en ander fossiele resten te zien. Ook zijn er resten gevonden die de mens uit het steentijdperk in de metaaltijden bracht. Het geheel ligt in een mooi natuurpark met bijzonder flora. Vervolgens zien we de gedolomitiseerde rand van het Devonische Carbonaatplatform, waar Shell tevergeefs olie probeerde te vinden. Die geschiedenis wordt uit de doeken gedaan. Weer keren we terug naar het Maas dal wat we nu systematisch bestuderen vanaf Hastiere tot Dinant. In dit dal zien we de plooien ontsloten van het Hercynische gebergte. Er zijn veel tekenen van de bewogen geschiedenis en gevarieerde cultuur van dit deel van België waarop commentaar wordt gegeven. In Dinant is vrije tijd om desgewenst streekproducten (Leffe bier) of de befaamde Belgische bonbons te kopen, waarna we naar ons hotel terugkeren.

Dag 3
Dinant, Maasdal naar Namen, Luik, Maastricht naar Utrecht e.t.a 18.00 uur CS Utrecht. We beginnen deze zondag met een rit door de centrale Maasvallei en een afslag naar een Benedictijner klooster met een wonderlijke privé fossielencollectie die we, als we er toestemming voor krijgen, zullen bezichtigen. Dan rijden we door de Maasvallei naar Namen. We zien indrukwekkende structuren die ons definitief overtuigen dat er "wat is gebeurt" in het Carboon. We rijden naar Tailfer aan de oostzijde van de Maas om he paleogeografische beeld van het Carboonplatform te voltooien en gaan tenslotte naar de citadel van Namen waar we een fraai uitzicht hebben over de samenloop van Maas en Sambre. De reis terug voert ons langs Luik en Maastricht, op de geschiedenis waarvan onderweg ingegaan wordt. Ook zien we meer van het Brabant Massief en de bedekkende krijtlagen 60 m.j.). Bij elkaar geeft deze korte excursie een verdiept inzicht in de verbijsterende geschiedenis van Waals België.

U reist per touringcar en verblijft in een *** hotel op basis van logies/ontbijt.

Excursieleiders: Dr. Tom Reijers en Dr. Jaap Focke, beiden geoloog.

Exploratiegeoloog, avonturier, docent en reisleider Tom Reijers
Na scholing in Nederland en Indonesië en militaire dienst in Suriname, studeerde Tom Reijers geologie aan de RU Leiden waar hij in 1972 een proefschrift verdedigde over de paleogeografie en diagenese van een koraalrif provincie in het Devoon in Noord- Spanje Voor Shell werkte hij in vele landen als exploratie- en research geoloog, geologisch docent en management adviseur. Hij verzorgde vijf jaar de geologische training voor internationale staf in Shell's trainingcentrum in Nederland en bij verschillende werkmaatschappijen wereldwijd. o.a. Warri, Nigeria. Hij voerde een honderdtal geologische excursies uit in West-Europa, Noord-Amerika en West-Afrika.

Na zijn pensionering (1999) begon hij een tweede carrière als wetenschappelijk begeleider van reizen en expedities. Daarnaast gaf hij als docent HOVO geologische, archeologische en cultureel- geschiedkundige cursussen, meestal met een excursie. Hij reisde als avonturier met zijn vrouw over de hele wereld, deels op vrachtschepen. Hij werkte enkele jaren als gastmedewerker voor het museum Naturalis in Leiden, is lid van de International Commission on the History of Geological Sciences, bestudeer (en publiceert) over historische aspecten van de geologie in Nederland en West Europa.

Carbonaatgeoloog Jaap Focke
J.W.Focke studeerde geologie aan de Leidse Universiteit en schreef in 1978 een proefschrift over koraal – en algenriffen in het Caraïbische gebied en Bermuda. Hij werkte bijna 30 jaar voor Shell in meerder landen, en specialiseerde zich op de produktie van olie en gas uit kalksteen en dolomiet. Na zijn pensioen gaf hij 5 jaar lang les in aardrijkskunde en geschiedenis aan een middelbare school, waarvoor hij in 2001 een eerstegraads bevoegdheid haalde. In 2011gaf hij een cursus in twee delen aan de HOVO te Leiden onder de titel: Van Koraalriffen en tsunami's; een cursus over geologie, milieu en klimaat. Ook gaf hij in 2011 - samen met Tom Reijers- een HOVO cursus in Leiden onder de titel: Kalkstenen worden geboren, niet gemaakt. Ze dienen n de mens.

INCLUSIEF
* Busvervoer
* 2 overnachtingen in driesterrenhotel op basis van logies & ontbijt
* 2 diners
* Veldgids/cultureel syllabus
* Deskundige geologische/cultuurhistorische toelichting in het veld

EXCLUSIEF
* Lunches
* Persoonlijke uitgaven

TOESLAGEN
* Eenpersoonskamer: 85,-
* Collectieve excursie pot 25,- per persoon wordt opgehaald in de bus en gebruikt voor lunchpakket dag 2, entree musea, enkele consumpties en fooi buschauffeur

Programmaonderdelen en -volgorde zijn onder voorbehoud.

Minimum aantal deelnemers: 25 maximaal 35 deelnemers.

Deelname op eigen risico; de excursieleider aanvaardt geen aansprakelijkheid.

Uiterste termijn bij onvoldoende deelname: 15 dagen voor vertrek.